• Tatry Wysokie
  • Tatry Zachodnie
  • Tatry Słowackie

Modne domy w stylu góralskim

Kategoria: Ogólne

Przejeżdżając przez różne regiony polskie można zobaczyć charakterystyczne domy ze spadzistymi dachami na kamiennej podmurówce. To domy inspirowane budownictwem podhalańskim, które zyskało wielu entuzjastów, dlatego można spotkać je nie tylko na terenach górskich i wyżynnych, ale także w Wielkopolski czy Mazowsza.

Krótka historia stylu zakopiańskiego

Pod koniec XIX w. Zakopane stało się Mekką polskich artystów. Chętnie przebywali w nim Stanisław Witkiewicz, Stefan Żeromski, Henryk Sienkiewicz, Stanisław Orkan, Stanisław Przerwa-Tetmajer, Jan Kasprowicz, Stanisław Ignacy Witkiewicz, Karol Szymanowski. Starszy z Witkiewiczów (ojciec) jest twórcą stylu architektonicznego zwanego witkiewiczowskim lub zakopiańskim. Wzorując się na tradycyjnym budownictwie góralskim Witkiewicz chciał stworzyć uniwersalny styl narodowy, który w okresie zaborów miał wzmacniać uczucia patriotyczne. Choć styl zakopiański nie spełnił swojej roli, to niektóre jego elementy przetrwały do czasów współczesnych.

Stanisław Witkiewicz projektował przede wszystkim wille dla bogatych ziemian odwiedzających Zakopane oraz obiekty sakralne. Do najbardziej znanych należą willa Koliba, Pod Jedlami, Zofiówka, Pepita, kaplica na Jaszczurówce, na Kalatówkach, dwie kaplice w kościele na Krupówkach. Styl stworzony przez Witkiewicza znalazł licznych naśladowców i wykorzystywany był głównie do budowy coraz liczniej powstających pensjonatów.

Cechy stylu zakopiańskiego

Stworzony przez Witkiewicza styl zakopiański inspirował się tradycyjnym budownictwem Podhala, ale uwzględniał potrzeby zamawiających. Przede wszystkim domy były znacznie większe i piętrowe, przy czym cechą charakterystyczną jest ustawienie pietra prostopadle do parteru, dzięki temu zabiegowi bryła budynku nie była jednolita. Domu stawiane były na wysokiej podmurówce wykonanej z kamienia. Ze względu na zróżnicowanie terenu podmurówki były różnej wysokości nawet dla tego samego domu. Jak przypominają nam specjaliści z Bdburchex.com.pl, domy wykonane były z drewnianych bali mocowanych na zrąb. Całość zwieńczona była spadzistym dachem krytym gontem. Charakterystyczne dla stylu zakopiańskiego są ozdoby stosowane nad oknami i drzwiami, tzw. słoneczka, czyli drewniane listwy przybijane promieniście w półokręgu. Stałym elementem stylu zakopiańskiego są odkryte werandy umieszczane od strony południowej. Na poddaszu mieściło się kilka niewielkich pokoików.

Współczesne domy w stylu góralskim

Styl zakopiański przeżywał kryzys w latach 70-tych i 80-tych XX wieku, kiedy nastała moda na murowane „klocki”. Na szczęście część mieszkańców Zakopanego oparła się trendom budownictwa socjalistycznego. Obecnie styl góralski przeżywa odrodzenie i wiele pracowni architektonicznych ma w swojej ofercie projekty inspirowane góralszczyzną. Przede wszystkim są to domy budowane z drewna, dzięki czemu wytwarza się w nich przyjazny dla człowieka klimat. Domy te charakteryzują się dwuspadowym dachem (kąt nachylenia powinien wynosić 45 stopni) oraz kamienną podmurówką i werandą. Niewątpliwą zaletą tych domów jest możliwość budowania ich na wąskich działkach, na których trudno jest postawić typowe domy jednorodzinne. Styl góralski wykorzystywany jest nie tylko w budownictwie indywidualnym, ale także w budownictwie komercyjnym, zwłaszcza turystycznym i gastronomicznym.

Artykuł przygotowano przy współpracy ze specjalistami ze sklepu www.produktyogrodowe.pl - zajmującego się dystrybucją elementów drewnianej architektury ogrodowej.


Dodał: Marcin Ignatowicz
2017-12-07 13:11
Wyświetlenia: 1633

Ostatnie komentarze

Ostrzeżenia